Từ năm 2026, những điều chỉnh quan trọng trong chính sách thuế thu nhập cá nhân bắt đầu có hiệu lực, được kỳ vọng sẽ tác động trực tiếp đến hàng triệu người lao động và hộ kinh doanh. Các thay đổi lần này không chỉ liên quan đến cách tính thuế mà còn hướng đến giảm áp lực tài chính, đơn giản hóa thủ tục và phù hợp hơn với bối cảnh kinh tế – xã hội hiện nay, qua đó ảnh hưởng rõ nét đến thu nhập thực nhận và kế hoạch chi tiêu của mỗi gia đình.
Tăng mức giảm trừ gia cảnh
Giảm trừ gia cảnh là số tiền được trừ vào thu nhập chịu thuế trước khi tính thuế đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của người nộp thuế là cá nhân cư trú.
Theo quy định tại Điều 10 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025, mức giảm trừ gia cảnh đã được điều chỉnh tăng đáng kể so với trước đây, cụ thể:
- Đối với người nộp thuế: Mức giảm trừ là 15,5 triệu đồng/tháng (186 triệu đồng/năm).
- Đối với mỗi người phụ thuộc: Mức giảm trừ là 6,2 triệu đồng/tháng. Mức giảm trừ gia cảnh áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026.
Rút gọn biểu thuế lũy tiến còn 5 bậc
Tại Điều 9 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 quy định như sau:
| Bậc thuế | Phần thu nhập tính thuế/năm (triệu đồng) | Phần thu nhập tính thuế/tháng (triệu đồng) | Thuế suất (%) |
| 1 | Đến 120 | Đến 10 | 5 |
| 2 | Trên 120 đến 360 | Trên 10 đến 30 | 10 |
| 3 | Trên 360 đến 720 | Trên 30 đến 60 | 20 |
| 4 | Trên 720 đến 1.200 | Trên 60 đến 100 | 30 |
| 5 | Trên 1.200 | Trên 100 | 35 |
So với quy định thuế TNCN hiện hành, quy định đã giảm từ 7 bậc thuế xuống còn 5 bậc thuế và nới rộng khoảng cách giữa các bậc.
Doanh nghiệp thực hiện khấu trừ thuế TNCN theo biểu thuế lũy tiến từng phần đối với cá nhân cư trú có ký hợp đồng lao động theo quy định.
Nâng ngưỡng chịu thuế của Hộ kinh doanh lên 500 triệu/năm
Căn cứ vào Điều 7 Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 có quy định về thuế TNCN đối với thu nhập từ kinh doanh như sau:
Thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ kinh doanh
1. Cá nhân cư trú có hoạt động sản xuất, kinh doanh có mức doanh thu năm từ 500 triệu đồng trở xuống không phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội điều chỉnh mức doanh thu không phải nộp thuế thu nhập cá nhân cho phù hợp với tình hình kinh tế - xã hội trong từng thời kỳ.
2. Thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ kinh doanh của cá nhân cư trú có doanh thu năm trên mức quy định tại khoản 1 Điều này được xác định bằng thu nhập tính thuế nhân (x) với thuế suất. Trong đó:
2. Thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ kinh doanh của cá nhân cư trú có doanh thu năm trên mức quy định tại khoản 1 Điều này được xác định bằng thu nhập tính thuế nhân (x) với thuế suất. Trong đó:
...
Theo đó, từ ngày 01/01/2026, hộ kinh doanh có doanh thu dưới 500 triệu đồng/năm sẽ được miễn thuế TNCN.
Gộp thủ tục đăng ký người phụ thuộc vào đăng ký thuế lần đầu kể từ 14/02/2026 theo Nghị định 373?
Cụ thể, tại Mục 2 Danh mục ban hành kèm theo Quyết định 216/QĐ-BTC năm 2026 nêu rõ việc bỏ thủ tục đăng ký người phụ thuộc giảm trừ gia cảnh đối với cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công từ 14/2/2026, cụ thể như sau:
Đồng thời, căn cứ tại điểm a tiểu mục 9.2 Mục 9 Phụ lục I ban hành kèm theo Nghị định 373/2025/NĐ-CP quy định hồ sơ khai thuế đối với cá nhân có thu nhập từ tiền lương, tiền công trực tiếp khai thuế với cơ quan thuế như sau:
Như vậy, căn cứ các quy định trên kể từ 14/02/2026 thủ tục hồ sơ đăng ký người phụ thuộc được thực hiện theo thủ tục đăng ký thuế lần đầu tại văn bản quy định về đăng ký thuế. Nghĩa là khi đăng ký thuế lần đầu người nộp thuế có thể đồng đăng ký thông tin người phụ thuộc để tính giảm trừ gia cảnh mà không phải nộp hồ sơ riêng như trước.
Quyết toán thuế tại nơi có thu nhập cao nhất
Theo đó, tại điểm b.2 khoản 8 Điều 11 Nghị định 126/2020/NĐ-CP được sửa đổi bổ sung bởi Điều 3 Nghị định 373/2025/NĐ-CP quy định cá nhân cư trú có thu nhập tiền lương, tiền công thuộc diện tổ chức chi trả khấu trừ tại nguồn từ 2 nơi trở lên thì nộp hồ sơ khai quyết toán thuế tại cơ quan thuế quản lý trực tiếp tổ chức trả thu nhập lớn nhất trong năm.
Trường hợp các nguồn thu nhập đó bằng nhau thì cá nhân nộp hồ sơ quyết toán tại một trong những cơ quan thuế quản lý trực tiếp tổ chức chi trả các nguồn thu nhập lớn nhất trên.
Trường hợp cá nhân nộp hồ sơ sai cơ quan thuế thì không cần phải nộp lại vì cơ quan thuế nơi đã tiếp nhận hồ sơ của cá nhân đó sẽ hỗ trợ chuyển hồ sơ đến cơ quan thuế quản lý trực tiếp tổ chức trả thu nhập để thực hiện quyết toán thuế TNCN theo quy định pháp luật.
